પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા એટલે શું? પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા $R \to P$ માટે સંકલિત વેગ સમીકરણ મેળવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા: જે પ્રક્રિયાનો વેગ પ્રક્રિયક $R$ ની સાંદ્રતાના પ્રથમ ઘાતને સમપ્રમાણમાં હોય,તેને પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા કહેવાય છે.
પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયાનો વેગ $\propto [R]^1$.
પ્રક્રિયા $R \to P$ માટે વિકલિત વેગ સમીકરણ:
$Rate = -\frac{d[R]}{dt} = k[R]$
$\therefore \frac{d[R]}{[R]} = -k dt \dots (i)$
બંને બાજુ સંકલન કરતા:
$\int \frac{d[R]}{[R]} = -\int k dt$
$\ln [R] = -kt + I \dots (ii)$
અહીં,$I$ એ સંકલન અચળાંક છે.
જ્યારે $t = 0$,ત્યારે $[R] = [R]_0$,જ્યાં $[R]_0$ એ પ્રક્રિયકની પ્રારંભિક સાંદ્રતા છે. આ કિંમતો સમીકરણ $(ii)$ માં મૂકતા:
$\ln [R]_0 = -k(0) + I \implies I = \ln [R]_0 \dots (iii)$
$I = \ln [R]_0$ ની કિંમત સમીકરણ $(ii)$ માં મૂકતા:
$\ln [R] = -kt + \ln [R]_0 \dots (iv)$
પદોને ગોઠવતા:
$kt = \ln [R]_0 - \ln [R]$
$kt = \ln \frac{[R]_0}{[R]}$
$k = \frac{1}{t} \ln \frac{[R]_0}{[R]} \dots (v)$
આધાર $10$ ના લઘુગણકમાં ફેરવતા:
$k = \frac{2.303}{t} \log \frac{[R]_0}{[R]} \dots (vi)$
સમીકરણ $(iv)$ નું એન્ટિલોગ લેતા:
$[R] = [R]_0 e^{-kt} \dots (vii)$

Explore More

Similar Questions

મિથાઈલ એસિટેટનું જલીય દ્રાવણમાં જળવિભાજન,મુક્ત થયેલા એસિટિક એસિડનું સોડિયમ હાઇડ્રોક્સાઇડ સામે ટાઇટ્રેશન કરીને અભ્યાસ કરવામાં આવ્યો છે. અલગ અલગ સમયે એસ્ટરની સાંદ્રતા નીચે મુજબ છે:
સમય $(t)$ $\text{min}$ $0$ $30$ $60$ $90$
એસ્ટરની સાંદ્રતા $(C)$ $\text{mol L}^{-1}$ $0.850$ $0.800$ $0.754$ $0.710$

દર્શાવો કે તે આભાસી પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયાને અનુસરે છે કારણ કે પ્રક્રિયા દરમિયાન $H_2O$ ની સાંદ્રતા લગભગ અચળ $(54.2 \text{ mol L}^{-1})$ રહે છે. આ પ્રક્રિયામાં $k'$ નું મૂલ્ય શું છે?

Difficult
View Solution

વિઘટન પ્રક્રિયા $2N_2O_{5(g)} \xrightarrow{\Delta} 2N_2O_{4(g)} + O_{2(g)}$ ને બંધ નળાકારમાં સમતાપી અને સમકદ પરિસ્થિતિમાં $1 \ atm$ ના પ્રારંભિક દબાણે શરૂ કરવામાં આવે છે. $Y \times 10^3 \ s$ પછી,નળાકારની અંદરનું દબાણ $1.45 \ atm$ માલૂમ પડે છે. જો પ્રક્રિયાનો વેગ અચળાંક $5 \times 10^{-4} \ s^{-1}$ હોય અને આદર્શ વાયુ વર્તણૂક ધારતા હોઈએ,તો $Y$ નું મૂલ્ય કેટલું થાય?

કયા ક્રમની પ્રક્રિયા માટે,વેગ અચળાંકનો એકમ $\text{time}^{-1}$ છે?

જ્યારે વેગ અચળાંક $(k)$ નું મૂલ્ય $2.0 \text{ min}^{-1}$ હોય, ત્યારે પ્રક્રિયાનો અર્ધ-આયુષ્ય સમય $(t_{1/2})$ સેકન્ડમાં કેટલો થશે?

પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયાનો અર્ધ-આયુષ્ય સમય $100 \, \text{sec}$ છે. પ્રક્રિયાનો વેગ અચળાંક કેટલો હશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo